Những cái cần thấy, cảnh giác trước khi cho con em mình tham dự chương trình “Sáng kiến Thủ lĩnh trẻ Đông Nam Á (YSEALI)”
Có lẽ nên khuyến khích ý thức cẩn trọng, cảnh giác nhất định đối với cái gọi là chương trình “Sáng kiến Thủ lĩnh trẻ Đông Nam Á (YSEALI)” thay vì tâng bốc hùa theo và đẩy các bạn trẻ vào con đường cụt. Thời gian vừa qua, nhiều bạn trẻ, trong đó đáng chú ý là xu hướng có nhiều bạn học sinh chuyên Anh trong các trường THPT Chuyên cả nước đăng ý tham gia chương trình “Thủ lĩnh Thanh niên Đông Nam Á 2022” (Southeast Asia Youth Leadership Program – SEAYLP) dự kiến tổ chức tại Dekalb, Illinois, Mỹvào tháng 5-2022. Một số báo đài trong nước cũng tham gia đưa tin, cổ vũ rằng các em là những học sinh xuất sắc để trở thành một trong những thành viên được xứng tên tham dự.

(Ảnh: internet các cuộc biểu tình có liên quan)
Bằng những hiểu biết hạn hẹp và những chứng kiến thực tế, cũng xin mạn phép đưa ra vài ý kiến mà chúng ta nên biết về cái gọi là “Sáng kiến Thủ lĩnh trẻ Đông Nam Á (YSEALI)” hay chương trình “Thủ lĩnh Thanh niên Đông Nam Á 2022” (Southeast Asia Youth Leadership Program – SEAYLP) trước khi đưa ra quyết định cho con em mình tham gia, để phòng ngừa những hệ luỵ mà sau này có thể dẫn đến những điều đáng tiếc.
Sự ra đời, chương trình “Sáng kiến Thủ lĩnh trẻ Đông Nam Á (YSEALI)” được công bố vào năm 2013 bởi chính phủ Hoa Kỳ, năm 2014 thành lập cái gọi là “Học bổng YSEALI” nhằm tăng cường việc kết nối thế hệ trẻ khu vực Đông Nam Á với Hoa Kỳ để hình thành thế hệ có thể thay đổi tương lai của khu vực Đông Nam Á, thông qua các hoạt động trao đổi giáo dục và văn hóa Mỹ; tạo ra các khoá đào tạo thực hành và kết nối mạng lưới thành viên nhằm đem lại những công cụ cần thiết để thực hiện vai trò thủ lĩnh; tuyển chọn người (có nghĩa để được chọn các bạn trẻ sẽ phải là thành viên của YSEALI) hoạt động cộng đồng tích cực sang thăm Hoa Kỳ để tăng cường hiểu biết và chia sẻ về các vấn đề khu vực…
Những điều chúng ta cần lưu ý, cảnh giác mặc dù là các hoạt động đào tạo, trao đổi các kỹ năng mềm cho giới trẻ nhưng ẩn trong đó là những tính toán về chính trị hết sức tinh vi và nguy hiểm nếu bản thân những bậc cha mẹ không có cái nhìn thấu đáo, để định hướng chuẩn mực cho con em mình trước khi cho các con tham dự.
(1) Mục đích chính trong các hoạt động của YSEALI là nhằm huấn luyện thế hệ trẻ tại những quốc gia mà Mỹ muốn kiểm soát hoặc thay đổi thể chế chính trị theo xã hội dân chủ kiểu Hoa Kỳ, quá trình tham gia YSEALI các “thủ lĩnh trẻ” sẽ được nhồi sọ bằng các giá trị kiểu Mỹ và phương Tây, được đào tạo cách thức tổ chức các hoạt động cách mạng đường phố, cách mạng màu để lật đổ chính quyền, hình thành chính phủ mới có sự hậu thuẫn của Hoa Kỳ khi đó những thủ lĩnh trẻ sẽ trở thành những nhà lãnh đạo tương lai.
(2) Thực tế đã và đang diễn ra, nhìn vào các cuộc biểu tình căng thẳng, bạo lực leo thang đáng báo động ở Hồng Kông, Indonesia, Thái Lan, Myanmar trong thời gian qua gần như những người quan tâm đến cái gọi là “thủ lĩnh trẻ” sẽ thấy có bóng dáng của một vài thủ lĩnh trẻ hoặc nhóm thủ lĩnh là tác nhân chính trong việc kích động lực lượng biểu tình, chống phá chính quyền (cuộc biểu tình hồi tháng 7/2020 làm rung chuyển chính trị tại Hồng Kông phản đối Trung Quốc, yêu cầu trả Hồng Kông về cho nước Anh có sự cầm đầu của những “thủ lĩnh trẻ” như Josua Wong (Hoàng Chi Phong), Agnes Chow (Chu Đình), Andy Chan (Trần Hạo Thiên)… những người này đều theo học các chương trình tài trợ học bổng của Mỹ, như học bổng “Học bổng YSEALI”; các cuộc biểu tình, bạo loạn chống chính phủ Indonesia, ở Thái Lan tháng 10/2020 các cuộc biểu tình chống chính phủ đã làm rúng động cả đất nước; còn tại Myanmar đầu năm 2021 cũng xảy ra cuộc biểu tình lớn chống chính phủ do người có tên Myo Aye từng là thành viên của “Sáng kiến Thủ lĩnh trẻ Đông Nam Á (YSEALI)”
(3) Kết cục của những “thủ lĩnh trẻ”, tại hầu hết các nước chưa ghi nhận những đóng góp tích cực của các “thủ lĩnh trẻ”. Ngược lại, đã ghi nhận nhiều vấn đề bất ổn do số này tạo ra đó là các cuộc biểu tình, bạo loạn có dính líu đến số “thủ lĩnh trẻ” ngày càng nhiều hơn, số tội phạm chống chính phủ (kết quả của chương trình YSEALI) ngày càng tăng ở một số nước. Ở Việt Nam cũng không ngoại lệ, đã có ít nhất 03 sinh viên từng là thành viên chương trình YSEALI, đã có các hoạt động tuyên truyền chống Nhà nước, hay hoạt động nhằm lật đổ chính quyền nhân dân đã bị xử lý theo quy định pháp luật. Điển hình như trường hợp của Trần Hoàng Phúc, bị TAND Tp Hà Nội xử 6 năm tù và 4 năm quản chế sau khi chấp hành xong hình phạt tù về tội “tuyên truyền chống Nhà nước CHXHCN Việt Nam – quy định tại Điểm a, c Khoản 1, Điều 88 Bộ luật hình sự năm 1999.
Như vậy, chúng ta nên có cái nhìn khách quan, trước khi đưa ra quyết định có lựa chọn cho con em mình tham gia các chương trình của YSEALI hay không. Hay chúng ta có thể khuyến khích con em, thế hệ trẻ tích cực học tập, nâng cao kiến thức cho bản thân. Có các định hướng nghề nghiệp cho tương lai dựa trên năng lực thực tế và điều quan trọng là cần phải có những rèn luyên, tu dưỡng phẩm chất, đạo đức, tình yêu đất nước, tự hào dân tộc. Có thể học cái hay, cái đẹp của nhân loại để xây dựng đất nước trên nền tảng ông cha ta đã, đang để lại chứ không phải sính ngoại hoặc thần tượng hoá các giá trị phương Tây rồi mang chúng về quậy phá chính quyền, làm bất ổn ở trong nước.
