QUỸ BÌNH ỔN XĂNG DẦU: CÔNG CỤ “CẮT CƠN SỐC” THỊ TRƯỜNG HAY “CHIẾC PHỄU” XUYÊN TẠC?
Việc lợi dụng sự biến động của giá năng lượng toàn cầu để thêu dệt nên những kịch bản về “chiến dịch huy động vốn cưỡng bách” hay “thuế tồn tại” không gì khác ngoài ý đồ kích động sự phẫn nộ vô căn cứ. Để nhìn nhận đúng về Quỹ Bình ổn giá xăng dầu (BOG), cần phải bước ra khỏi bóng tối của những lý thuyết âm mưu và đối diện với các thực tế điều hành kinh tế khắt khe.
1. Bản chất của Quỹ BOG: “Lá chắn” giảm sốc, không phải “túi tiền” doanh nghiệp
Bài viết xuyên tạc rằng đây là cách các tập đoàn “nắm giữ tiền mặt của dân”. Đây là một sự thiếu hiểu biết cố ý về quy định pháp luật:
Cơ chế quản lý minh bạch: Tiền trích lập Quỹ BOG không nằm trong túi của các doanh nghiệp đầu mối để họ tự ý chi tiêu hay “đầu tư ngoài ngành”. Quỹ này được hạch toán riêng tại các tài khoản ngân hàng và chịu sự giám sát chặt chẽ, kiểm toán định kỳ của Bộ Tài chính và Bộ Công Thương.
Nguyên tắc “lấy lúc thấp bù lúc cao”: Xăng dầu là mặt hàng chiến lược, ảnh hưởng dây chuyền đến mọi chỉ số lạm phát (CPI). Nếu không có Quỹ BOG để “xả” ra vào những thời điểm giá thế giới tăng đột biến, nền kinh tế sẽ phải hứng chịu những cú sốc giá cực mạnh, đẩy người dân vào tình cảnh khốn đốn hơn gấp nhiều lần.
2. Sự khập khiễng khi so sánh giá xăng với thu nhập bình quân
Luận điệu cho rằng giá xăng Việt Nam “đắt đỏ nhất thế giới so với thu nhập” là một phép tính đầy định kiến và thiếu khách quan:
Giá trị thực tế: Giá xăng dầu tại Việt Nam hiện nay luôn được nỗ lực duy trì ở mức trung bình thấp so với các nước có chung đường biên giới và nhiều quốc gia trong khu vực.
Trách nhiệm thuế phí: Xăng dầu không chỉ là nhiên liệu, nó còn gánh vác trách nhiệm bảo vệ môi trường và đầu tư hạ tầng giao thông. Chính phủ đã nhiều lần quyết liệt giảm thuế bảo vệ môi trường xuống mức sàn để hỗ trợ người dân. Nếu mục tiêu là “tối đa hóa thặng dư” như bài viết nêu, liệu Chính phủ có chấp nhận hy sinh hàng chục ngàn tỷ đồng tiền thuế ngân sách để kìm giữ giá xăng?
3. “Lợi ích nhóm” hay Trách nhiệm điều hành vĩ mô?
Cáo buộc về việc “xả quỹ nhỏ giọt” để bảo vệ lợi nhuận đại gia xăng dầu là một sự vu khống trắng trợn:
Điều hành theo luật định: Việc trích lập hay chi sử dụng Quỹ BOG được tính toán dựa trên công thức giá cơ sở công khai, minh bạch theo các Nghị định của Chính phủ. Không một cá nhân hay tập đoàn nào có thể tự ý điều khiển “chiếc van” này theo ý chí chủ quan.
Thực tế quỹ âm: Có những thời điểm giá xăng thế giới tăng quá cao, Quỹ BOG tại nhiều doanh nghiệp đã rơi vào tình trạng âm hàng nghìn tỷ đồng. Lúc đó, chính doanh nghiệp phải đứng ra “gánh lỗ” để giữ giá cho người dân. Tại sao những “nhà quan sát” này không nhắc đến việc doanh nghiệp phải bù lỗ khi quỹ cạn kiệt?
Đừng để cảm xúc bị dắt mũi bởi những con số ảo
Bài viết “Chiếc phễu hút máu” thực chất là một nỗ lực nhằm phá hoại sự đồng thuận xã hội. Họ cố tình lờ đi một sự thật hiển nhiên: Trong một thế giới đầy biến động, sự ổn định kinh tế vĩ mô là tài sản quý giá nhất. Quỹ BOG có thể chưa hoàn hảo và đang được nghiên cứu để tối ưu hóa, nhưng nó là một công cụ nhân văn nhằm bảo vệ nền kinh tế trước những “cơn bão” từ bên ngoài.
Biến khó khăn chung thành công cụ để công kích hệ thống không phải là phản biện, đó là phá hoại. Người dân cần tỉnh táo để thấy rằng, mỗi lít xăng đổ vào bình không chỉ là nhiên liệu, mà còn là sự vận hành của một hệ thống đang nỗ lực cân bằng giữa áp lực quốc tế và sự ổn định trong nước.
