BỒI DƯỠNG NÂNG CAO LÒNG YÊU NƯỚC, LÒNG TỰ HÀO, TỰ TÔN DÂN TỘC CHO THẾ HỆ TRẺ TRÊN KHÔNG GIAN MẠNG, ĐẤU TRANH VỚI QUAN ĐIỂM SAI TRÁI THÙ ĐỊCH
Hiện nay, các thế lực thù địch, phản động, phần tử xấu đang triệt để lợi dụng mạng xã hội, với những thủ đoạn tinh vi, xảo quyệt, đưa ra những thông tin xấu độc, sai sự thật nhằm tạo ra suy nghĩ, quan điểm lệch lạc, mơ hồ. Trong khi đó, một bộ phận người dân, giới trẻ có biểu hiện chủ quan, lơ là, mất cảnh giác; chưa thể hiện tinh thần trách nhiệm, chính kiến khi tham gia mạng xã hội, thậm chí còn phụ họa, vô tình tiếp tay cho các thế lực thù địch tán phát các quan điểm sai trái, phản động…Do vậy, việc bồi dưỡng nâng cao lòng yêu nước, lòng tự hào, tự tôn dân tộc cho thế hệ trẻ trên không gian mạng là việc làm quan trọng, cấp thiết và cần được thực hiện thường xuyên, liên tục.
Thực trạng các thế lực thù địch sử dụng tin giả, thông tin sai sự thật, thông tin độc hại diễn ra như thế nào?
Mới đây, trên các mạng xã hội xuất hiện nhiều bài viết nhận được đông đảo lượt chia sẻ và tương tác. Ví như nội dung kể về một nam thanh niên Trung quốc tự tử sau khi chia tay bạn gái. Câu chuyện không có gì đáng nói nếu chỉ dừng lại ở việc mọi người tiếc thương cho một hoàn cảnh đáng thương. Nhưng điều đáng nói ở đây, thứ nhất câu chuyện này là tin giả, thông tin trong câu chuyện là không đúng sự thật, và thứ hai, câu chuyện được chia sẻ, lan truyền rộng rãi trùng hợp vào đúng những dịp kỷ niệm lớn của đất nước ta. Thay vì chia sẻ, lan tỏa những hình ảnh, nội dung liên quan đến sự kiện trọng đại của dân tộc, để ghi nhớ lịch sử hào hùng, mốc son chói lọi mà các thế hệ cha anh đã gây dựng. Một bộ phận không nhỏ những bạn trẻ lại bị “định hướng”, chia sẻ những câu chuyện “tầm phào”, nếu không muốn nói là không nên được lan truyền. Đây làm một ví dụ nhỏ nhưng rất đáng suy ngẫm khi những việc tương tự đang diễn ra ngày một phổ biến hơn trên những nền tảng số, trang mạng xã hội. Không loại trừ khả năng đây là một thủ đoạn mới của các thế lực thù địch nhắm vào những đối tượng chưa có lập trường, tư tưởng vững vàng, lâu dài có thể dẫn đến có những suy nghĩ lệch lạc thậm chí, sai trái.
Hiện nay, với sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin, nhất là sự bùng nổ của viễn thông, internet, không gian mạng trở thành môi trường đặc biệt để các quốc gia khai thác, phục vụ phát triển kinh tế, văn hóa, xã hội, bảo đảm quốc phòng, an ninh, giữ vững ổn định chính trị – xã hội, bảo vệ chủ quyền, lợi ích quốc gia – dân tộc. Đối với Việt Nam, sự phát triển mạnh mẽ của công nghệ thông tin là một trong những cơ hội để đi tắt, đón đầu, phát triển đất nước nhanh và bền vững dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành của Nhà nước. Tuy nhiên, không gian mạng cũng là môi trường để các thế lực thù địch, phản động triệt để lợi dụng để đăng tải nội dung chống phá cách mạng Việt Nam trên tất cả lĩnh vực của đời sống xã hội. Trong đó, chúng sử dụng không gian mạng như một công cụ đắc lực để chống phá nền tảng tư tưởng của Đảng bằng nhiều thủ đoạn mới ngày càng tinh vi, xảo quyệt, trắng trợn hơn. Kết hợp các hoạt động chống phá bên ngoài và bên trong, chúng tăng cường tuyên truyền xuyên tạc, thổi phồng, bóp méo các vấn đề bức xúc trong xã hội; tạo dựng thông tin sai sự thật nhằm làm nhiễu loạn truyền thông, gây hoài nghi trong quần chúng nhân dân, từng bước tạo bất ổn trong xã hội, tiến tới hình thành các xu hướng phản kháng chống chính quyền ngay trong lòng xã hội.
Hình thức tuyên truyền chống phá của các thế lực thù địch, phản động chủ yếu qua các phương tiện truyền thông, internet, blog, mạng xã hội, duy trì sử dụng hàng chục đài phát thanh chương trình Việt ngữ, hàng trăm báo, tạp chí, nhà xuất bản tiếng Việt, hàng ngàn website, blog… để liên tục phát tán những thông tin xấu, độc, xuyên tạc, chống phá gây tác động xấu đến tư tưởng cán bộ, đảng viên và Nhân dân. Chúng gia tăng các chiến dịch “chiến tranh tâm lý”; phát động hàng trăm chiến dịch tán phát tin giả, tin sai sự thật trên mạng internet; lợi dụng vỏ bọc “xã hội dân sự”, “phản biện xã hội” để thu thập thông tin, tập hợp lực lượng đối lập, thúc đẩy “bất tuân dân sự” ở trong nước, xuyên tạc chia rẽ nội bộ, tuyên truyền chống Đảng, Nhà nước.
Trong nước, biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong nội bộ có chiều hướng phức tạp, ngày càng công khai. Tình trạng đăng tải, chia sẻ thông tin nội bộ chưa được kiểm chứng diễn ra phổ biến trên không gian mạng. Đáng chú ý, một số phóng viên, biên tập viên thiếu bản lĩnh chính trị, trích đăng, dẫn lại thông tin xấu, độc trên mạng internet, gây dư luận xấu. Các nội dung chống phá chủ yếu là các vấn đề nóng, mang tính thời sự, nhận được nhiều sự quan tâm của dư luận và công luận. Họ thường chọn thời điểm nhạy cảm, dễ phát sinh quan điểm đa chiều để tung chiêu bài chống phá, tiêu biểu như:
Trong những năm qua, công tác phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí đã thu được những kết quả quan trọng, góp phần vào thành tựu chung của đất nước, tạo không khí phấn khởi trong xã hội, tăng cường niềm tin trong nhân dân. Các thế lực thù địch liên tục sử dụng những luận điệu lập lờ, hòng biến việc xử lý các vụ án tham nhũng, tiêu cực và cán bộ sai phạm ở nước ta thành chuyện “thanh trừng, đấu đá nội bộ, phe cánh chính trị”.
Tầm quan trọng của việc giáo dục, bồi dưỡng, nâng cao lòng yêu nước, tự tôn dân tộc cho thế hệ trẻ trên không gian mạng.
Như đã đề cập ở trên, thủ đoạn chống phá của các thế lực thù địch ngày càng tinh vi, xảo quyệt. lợi dụng sự bùng nổ của công nghệ và tâm lý cả tin, chủ quan của thanh niên khi tham gia mạng xã hội để tung ra những thông tin bịa đặt, xuyên tạc, bình luận, kích động, lôi kéo thanh niên tụ tập, khiếu kiện, gây mất an ninh, trật tự; đồng thời cổ vũ lối sống thực dụng, hưởng lạc, tôn thờ chủ nghĩa cá nhân, bất chấp pháp luật, kỷ cương để lôi kéo thanh niên xa rời mục tiêu, lý tưởng sống tốt đẹp.
Thanh niên là giường cột của nước nhà, chủ nhân tương lai của đất nước, là lực lượng xung kích trong xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Bồi dưỡng lý tưởng, cách mạng, đạo đức, lối sống, văn hóa, nâng cao lòng yêu nước, tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ, vừa là mục tiêu, vừa là động lực bảo đảm cho sự ổn định và phát triển bền vững của đất nước, là vấn đề sống còn của dân tộc. Thanh niên Việt Nam là lực lượng đông đảo, có sức khỏe, trí tuệ, tinh thần yêu nước, khát vọng vươn lên, xung kích trên tất cả các mặt trận, tuy nhiên cũng là lực lượng dễ bị lợi dụng, lôi kéo, kích động nếu không có lập trường, tư tưởng vững vàng. Đứng trước thời đại bùng nổ thông tin như hiện nay, tin giả, tin xấu đấu không ngừng lan truyền trên các nền tảng mạng xã hội thì việc trang bị cho thanh niên một nền tảng vững chắc, một “vắc xin” để đề kháng, vững vàng trước “virus” tin xấu độc. Và vắc xin đó ở đây không gì tốt hơn là lòng yêu nước và tự tôn dân tộc.
Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại từng nói: “Dân ta có một lòng nồng nàn yêu nước. Đó là một truyền thống quý báu của ta. Từ xưa đến nay, mỗi khi Tổ quốc bị xâm lăng, thì tinh thần ấy lại sôi nổi, nó kết thành một làn sóng vô cùng mạnh mẽ, to lớn, nó lướt qua mọi sự nguy hiểm, khó khăn, nó nhấn chìm tất cả lũ bán nước và lũ cướp nước”.
Tham gia mạng xã hội là xu thế tất yếu, nhất là trong thời đại cách mạng số. Tuy nhiên, vấn đề này cần quan tâm làm sao vừa khai thác được thông tin hữu ích phục vụ cho học tập, công tác, nghiên cứu khoa học, giao lưu, học hỏi, trao đổi lẫn nhau mà không bị nhiễm thông tin xấu độc làm ảnh hưởng đến nhận thức, tâm tư, tình cảm, quan điểm, lập trường. Vì thế, chúng ta có thể và cần phải quan tâm thực hiện một số giải pháp sau:
Thứ nhất, tăng cường tuyên truyền, giúp cộng đồng mạng nhận diện rõ bản chất của các quan điểm sai trái, thù địch.
Nhiệm vụ của báo chí chính thống là tạo dòng thông tin chủ đạo để cộng đồng mạng nhận diện rõ bản chất các quan điểm sai trái trên Internet. Làm cho mỗi cán bộ, đảng viên và nhân dân có thể nhận thức, nhận diện thông tin xấu độc, hiểu rõ quan điểm sai trái, thù địch. Khi đã nhận thức đúng – sai của thông tin xấu – độc, sai trái, thù địch thì mỗi công dân mạng sẽ có nhãn quan chính trị, tự giác phòng, chống và chủ động đấu tranh, bác bỏ các quan điểm sai trái, thù địch. Cần nâng cao nhận thức cho cộng đồng mạng về thủ đoạn lợi dụng các tiện ích, công nghệ mới từ in-tơ-nét như các diễn đàn online, livestream để phát tán các thông tin sai trái, thù địch, lôi kéo sự tò mò của công dân mạng, nhất là lớp trẻ tham gia đối thoại trực tiếp, bình luận, dẫn dắt thông tin theo ý đồ xấu của chúng.
Thứ hai, phát huy vai trò dẫn dắt, định hướng bằng thông tin chính thống của hệ thống báo chí và mạng xã hội của Việt Nam để cộng đồng mạng nâng cao nhận thức, đủ sức “đề kháng” trước các quan điểm sai trái, thù địch.
Hệ thống mạng xã hội của Việt Nam tuy mới ra đời nhưng đã có sự ảnh hưởng nhất định trong cộng đồng mạng. Vì vậy, cần có định hướng rõ ràng để các mạng xã hội có thế mạnh vào cuộc, tham gia một cách chủ động trong gợi mở, định hướng, dẫn dắt và chi phối thông tin. Các mạng xã hội VCNet, Mocha, Zing.me, Lotus, Zalo… cần có trách nhiệm trong thông tin mặt tích cực của đời sống xã hội, hướng về cộng đồng mạng người Việt Nam. Đây là cách tốt nhất để thực hiện phương châm “xây” và “chống”, trong đó lấy “xây” là chính, nhằm nhân cái đẹp, dẹp cái xấu, lấy thông tin tích cực để đẩy lùi thông tin tiêu cực, xấu độc, sai trái, thù địch
Thứ ba, nhân rộng, khuyến khích, đầu tư nhiều hơn nữa cho những dự án làm về lịch sử, có ý nghĩa giáo dục cao
Những năm tới, tình hình thế giới sẽ tiếp tục diễn biến phức tạp, khó lường; khoa học, công nghệ và kinh tế tri thức phát triển mạnh mẽ; mức độ toàn cầu hóa ngày càng cao. Bên cạnh những thời cơ, thuận lợi, đất nước ta vẫn còn nhiều khó khăn, thách thức trong sự nghiệp xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Thế hệ trẻ tiếp tục là đối tượng, mục tiêu mà các thế lực thù địch tập trung lôi kéo, kích động, chia rẽ. Tình trạng suy thoái về tư tưởng chính trị, đạo đức, lối sống trong Đảng và trong xã hội chưa được ngăn chặn, đẩy lùi; những biểu hiện “tự diễn biến”, “tự chuyển hóa” trong một bộ phận cán bộ, đảng viên và tệ quan liêu, tham nhũng, lãng phí diễn biến phức tạp. Khoảng cách giàu – nghèo, phân hóa xã hội ngày càng tăng. Môi trường văn hóa, đạo đức xã hội có mặt xuống cấp rất đáng lo ngại. Bảo vệ chủ quyền Tổ quốc đứng trước nhiều khó khăn, thách thức lớn. Mặt trái của các phương tiện truyền thông hiện đại, nhất là thông tin trên internet, cùng quá trình hội nhập quốc tế ngày càng sâu rộng sẽ tác động lớn đến tư tưởng, tình cảm lớp trẻ và công tác giáo dục thế hệ trẻ.
Trong thời gian tới, công tác giáo dục lý tưởng cách mạng, đạo đức, lối sống văn hóa, nâng cao lòng yêu nước, tự hào dân tộc cho thế hệ trẻ đặc biệt là trên không gian mạng phải được tiếp tục tăng cường và nâng cao về chất lượng, nhằm góp phần xây dựng thế hệ trẻ Việt Nam giàu lòng yêu nước, tự cường dân tộc, kiên định lý tưởng độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa./.
